Nâng cao ý thức bảo vệ môi trường
Một buổi sáng đầu tuần, không khí lớp 4.1 Trường Tiểu học, THCS và THPT Song ngữ Quốc tế Học viện Anh quốc Huế (UK Academy Huế) trở nên lắng lại khi các em bước vào tiết Science (Khoa học bằng tiếng Anh) - một trong những hoạt động Tiếng Anh tăng cường được nhà trường triển khai nhằm mở rộng kiến thức và kỹ năng cho học sinh.

Trên màn hình, đoạn video về tác hại của rác thải nhựa đối với các loài sinh vật biển hiện lên đầy ám ảnh: những chú rùa mắc kẹt trong túi nilon, cá và chim biển nuốt phải các mảnh nhựa trôi nổi giữa đại dương. Nhiều ánh mắt học trò không giấu được sự xúc động.

Từ những hình ảnh trực quan ấy, thầy Martin - giáo viên giảng dạy các hoạt động Tiếng Anh tăng cường nhẹ nhàng giải thích vì sao nhựa lại gây hại nghiêm trọng đến môi trường và sự sống: “nhựa không phân hủy sinh học, tồn tại hàng trăm năm trong tự nhiên và âm thầm hủy hoại hệ sinh thái”. 

Giáo dục bảo vệ môi trường được Trường UK Academy Huế triển khai trong các tiết học, giúp học sinh hiểu và có trách nhiệm với môi trường. 

Không dừng lại ở việc cung cấp kiến thức khoa học, thầy dẫn dắt học sinh suy nghĩ sâu hơn về vai trò của mỗi cá nhân trong việc bảo vệ môi trường. Thầy nhấn mạnh rằng, chỉ một hành động nhỏ như sử dụng bình nước cá nhân thay cho chai nhựa, ly nhựa dùng một lần cũng có thể góp phần bảo vệ không chỉ các sinh vật biển mà còn toàn bộ sự sống trên Trái Đất, bao gồm cả con người.

Theo thầy Martin, việc giảng dạy tích hợp giúp học sinh hiểu rõ vì sao mình cần hành động, từ đó hình thành ý thức tự giác và trách nhiệm lâu dài, bởi những việc nhỏ được duy trì mỗi ngày sẽ tạo nên những thay đổi lớn.

Tinh thần giáo dục ấy không chỉ hiện diện trong các hoạt động Tiếng Anh tăng cường như Science mà còn được triển khai sinh động trong tiết Wellbeing (Giáo dục cảm xúc) của khối 2. Trong không khí vui tươi, các em học sinh hào hứng vận động cùng giáo viên theo điệu nhảy cổ động bài hát “Reduce, Reuse, Recycle”. Qua những động tác vui nhộn và ca từ dễ nhớ, thông điệp giảm thiểu - tái sử dụng - tái chế nhựa được truyền tải một cách tự nhiên, gần gũi và tích cực.

Tại UK Academy Huế, nội dung giáo dục bảo vệ môi trường còn được lồng ghép đồng bộ trong chương trình giảng dạy của Bộ Giáo dục và Đào tạo, triển khai linh hoạt ở nhiều môn học và hoạt động trải nghiệm khác nhau, phù hợp với từng khối lớp và đặc điểm tâm lý của học sinh theo độ tuổi. Nhờ đó, học sinh được tiếp cận kiến thức môi trường một cách xuyên suốt, liên môn và gắn với thực tiễn đời sống.

Chia sẻ về những thay đổi của bản thân, em Đông Phương (lớp 4.1) cho hay, từ các tiết học được lồng ghép nội dung bảo vệ môi trường, em đã hiểu rõ hơn về tác hại của các sản phẩm nhựa dùng một lần và ý thức được trách nhiệm của mình.

“Chúng em cố gắng mang bình nước cá nhân, hạn chế sử dụng đồ nhựa dùng một lần và nhắc nhở người thân cùng thực hiện. Nếu mỗi người thay đổi một chút thì môi trường sẽ tốt hơn,” Đông Phương tâm sự.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường giao Báo Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với Vụ Hợp tác quốc tế, Quỹ Vì tương lai xanh tổ chức Giải thưởng trường học sinh thái ASEAN Việt Nam năm 2025 - Trường học không rác thải nhựa. Mọi thông tin liên quan đến Giải thưởng bạn đọc xem trên Báo điện tử nongnghiepmoitruong.vn, trang web của Giải thưởng ecoschool.vn hoặc Nhà báo Nguyễn Quỳnh Chi, SĐT: 0967181555 hoặc mail: nquynhchi.00@gmail.com.

Hoạt động tái chế chai nhựa làm chậu cây tại Trường UKA Academy Huế. 

UKA Academy Huế đang xây dựng lộ trình phát triển “Trường học Sinh thái” theo các giai đoạn trung và dài hạn, với trọng tâm là hạn chế và tiến tới giảm thiểu rác thải nhựa dùng một lần trong toàn trường. Các mục tiêu này được cụ thể hóa thành kế hoạch theo từng năm học, gắn với chỉ tiêu rõ ràng về giáo dục nhận thức, thay đổi thói quen, phân loại và tái chế rác.

Bên cạnh giáo dục tích hợp trong chương trình học, UK Academy Huế còn tổ chức nhiều hoạt động dự án đa dạng như dự án tái chế sáng tạo, xây dựng “Góc Xanh” trong khuôn viên trường, ngày hội môi trường, tọa đàm chuyên đề, hoạt động nhóm nhà, câu lạc bộ và các chương trình đồng hành cùng phụ huynh, địa phương và doanh nghiệp. Nhiều sáng kiến của học sinh đã được ghi nhận, tiêu biểu là đề tài tạo gạch từ nilon tái chế đạt giải cấp tỉnh, khẳng định hiệu quả của giáo dục gắn với thực tiễn.

Theo cô Huỳnh Thị Liễu - Hiệu trưởng Trường UKA Academy Huế, một điểm nổi bật của mô hình “Trường học Sinh thái” của nhà trường là việc tích hợp giáo dục bảo vệ môi trường và phân loại rác thải vào gần như tất cả các môn học, ở cả hai chương trình của Bộ Giáo dục và Đào tạo (Khoa học, Tiếng Việt, Công nghệ…) và chương trình tiếng Anh tăng cường gồm các môn Tiếng Anh, Science, Math, Wellbeing và Global Skills Project. Nội dung không dừng lại ở lý thuyết mà được triển khai theo hướng trải nghiệm, quan sát thực tế và học tập thông qua dự án, giúp học sinh hiểu - làm - và hình thành thói quen bền vững ngay trong đời sống hằng ngày. Song song đó, giáo viên được tập huấn định kỳ về phương pháp lồng ghép giáo dục môi trường, góp phần đảm bảo tính đồng bộ và hiệu quả trong giảng dạy.

“UKA Academy Huế đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu trở thành 'Trường học Sinh thái' tiêu biểu. Quan trọng hơn, nhà trường không chỉ tạo ra sự thay đổi trong khuôn viên trường học mà còn lan tỏa giá trị sống xanh ra cộng đồng, nơi mỗi học sinh trở thành một 'đại sứ môi trường' từ những hành động nhỏ hằng ngày, từ đó hình thành cho học sinh tri thức, kỹ năng và thái độ sống tích cực, có trách nhiệm với môi trường”, cô Liễu nhấn mạnh.

Học sinh Trường UKA Academy Huế được học hỏi từ những tác phẩm tranh tuyên truyền về bảo vệ đại dương khỏi rác thải nhựa. 

Lễ trao Giải thưởng Trường học sinh thái ASEAN Việt Nam 2025 dự kiến diễn ra vào 8 giờ sáng ngày 31/1/2026 tại Cung Thiếu nhi Hà Nội Cơ sở 2, Phạm Hùng, Cầu Giấy, Hà Nội. Sự kiện do Lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì.

Lễ trao giải được tường thuật trực tuyến trên Truyền hình Nông nghiệp và Môi trường và Báo Nông nghiệp và Môi trường điện tử (nongnghiepmoitruong.vn); đồng thời tổ chức trực tuyến qua nền tảng Zoom tại địa chỉ: ID cuộc họp: 973 8347 6746; Mật mã: SA3101.

Điểm sáng giáo dục môi trường ở ven biển
Không chỉ ở đô thị mà ngay bên “vùng chân sóng”, các trường học cũng đang từng ngày thắp lên ý thức sống xanh cho học sinh. Tại Trường Tiểu học &THCS Lâm Mộng Quang - ngôi trường có truyền thống gần 80 năm tuổi (xã Vinh Lộc, TP Huế), công tác giáo dục môi trường được triển khai bài bản thông qua các kế hoạch và chương trình cụ thể, gắn với điều kiện thực tế của địa phương ven biển.

Thầy Nguyễn Đình Cần - Hiệu trưởng nhà trường cho biết, hằng năm, trường đã thực hiện chương trình “Nói không với nhựa dùng một lần - hướng tới trường học xanh” nhằm hạn chế việc sử dụng sản phẩm nhựa dùng một lần, thu gom, phân loại rác nhựa, khuyến khích dùng sản phẩm nhựa thân thiện môi trường. Trường đã trang bị bình chứa nước uống tái sử dụng, không sử dụng ống hút bằng nhựa, ly nhựa, chai nhựa dùng một lần trong trường; thu gom, phân loại rác nhựa bằng hệ thống thùng rác được bố trí phù hợp. Nhà trường lồng ghép nội dung bảo vệ môi trường vào chương trình chính khóa và ngoại khóa hiệu quả. Các lớp duy trì “Lớp học thân thiện”, tham gia “hoạt động tái chế” góp phần giáo dục ý thức tiết kiệm, sáng tạo và bảo vệ môi trường.

Để nâng cao nhận thức về rác thải nhựa, vi nhựa, nhà trường đã tổ chức cho học sinh thu gom rác thải nhựa tại bờ biển xã Vinh Lộc, tìm hiểu về vi nhựa biển và tiếp cận nghiên cứu khoa học kĩ thuật, sinh hoạt câu lạc bộ “Giáo dục môi trường”, đồng thời triển khai nhiều hoạt động, như viết thư UPU về rác thải nhựa đại dương, “Rung chuông vàng”, Hội thi vẽ tranh, đố vui có thưởng về chủ đề nhựa, vi nhựa biển. Đặc biệt, nhà trường đã phối hợp với Văn phòng Đại diện Nhịp cầu Châu Á (BAJ) tại Huế liên kết nghiên cứu khoa học kĩ thuật về môi trường giữa học sinh trường Lâm Mộng Quang và trường Komaba Toho (Nhật Bản) bằng hình thức trực tuyến và trực tiếp.

Trường Tiểu học &THCS Lâm Mộng Quang tích cực thu gom, phân loại rác. 

Trường UKA Academy Huế cùng Trường Tiểu học &THCS Lâm Mộng Quang đã tham gia Giải thưởng Trường học sinh thái ASEAN 2025, lan tỏa giá trị giáo dục môi trường bền vững trong đời sống học đường.

Trần Thị Thuỳ Trang (lớp 9/1) chia sẻ, những buổi sinh hoạt và hoạt động trải nghiệm tại bãi biển, đặc biệt chuyến trải nghiệm tại trường KomabaToho vừa qua, bản thân em cùng các bạn đã trải nghiệm về nghiên cứu khoa học kĩ thuật tại phòng thí nghiệm dưới sự hướng dẫn của thầy IShihara khiến em rất ấn tượng và hiểu sâu hơn về ảnh hưởng vi nhựa đối với môi trường nhất là môi trường biển.

“Khi trực tiếp nhặt rác nhựa và tận mắt nhìn thấy những hạt vi nhựa nhỏ lẫn trong cát biển, em rất bất ngờ và nhận ra nếu mình không thay đổi thói quen thì biển sẽ ngày càng ô nhiễm vi nhựa hơn. Từ đó, em chủ động hạn chế dùng đồ nhựa một lần, vận động người thân cùng chung tay giữ gìn với mong muốn góp phần nhỏ để biển quê hương mãi xanh, sạch, đẹp”, Trang thổ lộ.

Riêng câu lạc bộ “Giáo dục môi trường” đã cho học sinh kiến thức, năng lực, phẩm chất đến thay đổi hành vi như tự giác nhặt rác, phân loại, bỏ vào thùng rác, giảm sử dụng nhựa một lần đã góp phần lan tỏa đến gia đình và cộng đồng. Ngoài ra, còn bồi đắp nền tảng và khơi gợi ngọn lửa khoa học về giáo dục môi trường cho học sinh. Bước đầu, các em đã tiếp cận và có những dự án như: rác nhựa biển, nhận diện và phân loại vi nhựa biển, vi nhựa trong muối ăn thương mại,…

Trường TH&THCS Lâm Mộng Quang đang là điểm sáng về giáo dục môi trường của TP Huế. 

“Từ những kế hoạch cụ thể và việc làm tuy nhỏ, song ý nghĩa lớn, Trường Tiểu học &THCS Lâm Mộng Quang đang góp phần bồi đắp cho học sinh tinh thần trách nhiệm với môi trường, để mỗi em sẽ trở thành một “hạt nhân xanh”, giáo dục môi trường không chỉ kiến thức mà còn hình thành nhân cách, lối sống, đổi mới sáng tạo để có những hành động thân thiện với môi trường. Chúng tôi mong từ những trải nghiệm thực tế với kiến thức kĩ năng, các em sẽ trở thành những tuyên truyền viên tích cực bảo vệ môi trường, chỉ khi nhận thức thay đổi, hành vi đổi thay, những giá trị sống xanh sẽ lan tỏa từ nhà trường đến gia đình và cộng đồng, góp phần bảo vệ môi trường phát triển xanh bền vững”, thầy Cần nhấn mạnh.