Tây Ninh phân cấp quản lý chất thải rắn sinh hoạt: Làm rõ trách nhiệm, nâng cao hiệu quả bảo vệ môi trường
Tin tức - Sự kiện 19/11/2026
1. Hoàn thiện cơ chế quản lý chất thải rắn sinh hoạt theo hướng rõ trách nhiệm
Quản lý chất thải rắn sinh hoạt là một trong những nhiệm vụ quan trọng trong công tác bảo vệ môi trường, gắn trực tiếp với chất lượng sống của người dân và mục tiêu phát triển bền vững. Trong bối cảnh lượng chất thải phát sinh từ sinh hoạt, sản xuất và dịch vụ ngày càng tạo áp lực lên hạ tầng thu gom, xử lý, việc tổ chức quản lý thống nhất, phân định rõ trách nhiệm giữa các cấp, các ngành có ý nghĩa quan trọng.
Ngày 11/11/2026, UBND tỉnh Tây Ninh ban hành Quyết định số 164/2026/QĐ-UBND quy định phân công, phân cấp trách nhiệm quản lý chất thải rắn sinh hoạt trên địa bàn tỉnh. Đây là cơ sở để các cơ quan, đơn vị và địa phương tổ chức thực hiện nhiệm vụ phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, đồng thời tăng cường hiệu quả phối hợp trong toàn bộ quá trình quản lý chất thải.
Theo quy định, việc phân công, phân cấp phải bảo đảm thống nhất trong quản lý nhà nước, xác định rõ cơ quan chủ trì, cơ quan phối hợp và nhiệm vụ, quyền hạn của từng đơn vị, tránh chồng chéo hoặc bỏ sót trách nhiệm. Đồng thời, phân định phù hợp giữa chức năng quản lý chuyên môn của cơ quan cấp tỉnh và trách nhiệm tổ chức thực hiện của chính quyền cấp xã, gắn với điều kiện tổ chức bộ máy, nguồn nhân lực và năng lực thực tế.
Một điểm đáng chú ý là yêu cầu tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, chia sẻ dữ liệu, kiểm tra và xử lý vi phạm trong quản lý chất thải rắn sinh hoạt. Cách tiếp cận này góp phần tạo điều kiện để hoạt động quản lý được thực hiện đồng bộ hơn, từ theo dõi nguồn phát sinh đến tổ chức thu gom, vận chuyển và xử lý.
Quy định áp dụng đối với các sở, ban, ngành tỉnh; UBND các xã, phường; chủ nguồn thải; chủ đầu tư xây dựng và kinh doanh hạ tầng khu công nghiệp; các cơ sở thu gom, vận chuyển, xử lý chất thải rắn sinh hoạt cùng những tổ chức, cá nhân liên quan. Các loại chất thải như chất thải rắn xây dựng, chất thải nguy hại, chất thải y tế và bùn nạo vét từ hệ thống thoát nước không thuộc phạm vi điều chỉnh của quy định này.
2. Phân định trách nhiệm giữa cơ quan chuyên môn và chính quyền cấp xã
Theo Quyết định số 164/2026/QĐ-UBND, Sở Nông nghiệp và Môi trường giữ vai trò đầu mối chuyên môn trong công tác quản lý chất thải rắn sinh hoạt trên địa bàn tỉnh. Sở có trách nhiệm tham mưu ban hành các văn bản quản lý theo thẩm quyền; hướng dẫn, kiểm tra việc chấp hành pháp luật về phân loại, lưu giữ, thu gom, vận chuyển, tái sử dụng, tái chế và xử lý chất thải.
Bên cạnh đó, Sở chủ trì xây dựng, quản lý và cập nhật cơ sở dữ liệu về chất thải rắn sinh hoạt; hướng dẫn việc phân loại, tận dụng và xử lý chất thải thực phẩm tại khu vực nông thôn; phối hợp tham mưu bố trí nguồn lực để xử lý, cải tạo môi trường tại các bãi chôn lấp chất thải do Nhà nước quản lý.
Các sở, ngành khác được phân công nhiệm vụ theo chức năng chuyên môn. Sở Xây dựng tham mưu bố trí hạ tầng kỹ thuật phục vụ thu gom và xử lý chất thải theo quy hoạch được phê duyệt. Sở Tài chính phối hợp bố trí kinh phí và tham mưu cân đối vốn đầu tư công cho các dự án thu gom, vận chuyển, xử lý chất thải. Sở Khoa học và Công nghệ ưu tiên tiếp nhận, xem xét các nhiệm vụ nghiên cứu, đổi mới sáng tạo liên quan đến xử lý chất thải rắn sinh hoạt.
Đối với các chợ, siêu thị, trung tâm thương mại và cụm công nghiệp, Sở Công Thương phối hợp tuyên truyền, hướng dẫn và kiểm tra việc thực hiện các quy định về phân loại, quản lý chất thải rắn sinh hoạt. Ban Quản lý Khu kinh tế tỉnh thực hiện trách nhiệm quản lý theo phạm vi được giao, đồng thời hướng dẫn, đôn đốc các chủ đầu tư hạ tầng và cơ sở sản xuất, kinh doanh trong khu công nghiệp, khu kinh tế thực hiện việc phân loại, lưu giữ, thu gom và chuyển giao chất thải theo quy định.
Đáng chú ý, UBND cấp xã được xác định là cấp trực tiếp chịu trách nhiệm tổ chức thực hiện công tác quản lý chất thải rắn sinh hoạt phát sinh trên địa bàn. Chính quyền cấp xã có trách nhiệm xây dựng kế hoạch quản lý hằng năm, tổ chức phân loại chất thải tại nguồn, phối hợp xác định thời gian, địa điểm và tần suất thu gom phù hợp với điều kiện thực tế.
Cùng với đó, UBND cấp xã thực hiện lựa chọn đơn vị cung ứng dịch vụ, ký kết hợp đồng và quản lý hoạt động thu gom, vận chuyển, xử lý chất thải theo quy định; giám sát chất lượng dịch vụ, quản lý các điểm tập kết, xử lý tình trạng tồn lưu chất thải và tiếp nhận phản ánh của người dân.
Việc giao rõ trách nhiệm cho cấp xã tạo cơ sở để giải quyết các vấn đề phát sinh ngay từ địa bàn dân cư, đồng thời nâng cao trách nhiệm của chính quyền cơ sở trong duy trì vệ sinh môi trường và chất lượng dịch vụ thu gom rác thải.
3. Gắn phân cấp quản lý với phân loại rác tại nguồn và sự tham gia của cộng đồng
Bên cạnh việc xác định trách nhiệm của các cơ quan quản lý, Quyết định số 164/2026/QĐ-UBND nhấn mạnh vai trò của công tác phân loại chất thải rắn sinh hoạt tại nguồn và sự tham gia của cộng đồng dân cư.
Theo đó, UBND cấp xã có trách nhiệm tuyên truyền, phổ biến pháp luật, hướng dẫn hộ gia đình, cá nhân thực hiện phân loại, lưu giữ, thu gom và chuyển giao chất thải đúng quy định. Đối với khu vực nông thôn, quy định khuyến khích tận dụng tối đa chất thải thực phẩm để làm phân bón hữu cơ hoặc thức ăn chăn nuôi phù hợp với quy định pháp luật.
.jpg)
Phân loại chất thải rắn sinh hoạt tại nguồn góp phần giảm áp lực xử lý rác thải và thúc đẩy tái sử dụng, tái chế tài nguyên (Ảnh sưu tầm)
Đây là hướng tiếp cận có ý nghĩa trong việc giảm lượng chất thải phải vận chuyển, xử lý tập trung, đồng thời tạo điều kiện tận dụng nguồn chất thải hữu cơ tại chỗ. Tuy nhiên, để phân loại rác tại nguồn phát huy hiệu quả, hoạt động thu gom và vận chuyển cũng cần được tổ chức phù hợp, bảo đảm sự kết nối giữa khâu phân loại của người dân và hệ thống tiếp nhận, xử lý.
Quy định cũng yêu cầu chính quyền cấp xã phối hợp với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức chính trị - xã hội và cộng đồng dân cư trong tuyên truyền, vận động, giám sát việc phân loại chất thải. Người dân được hướng dẫn tham gia giám sát hoạt động thu gom, vận chuyển; các trường hợp không thực hiện hoặc thực hiện không đúng quy định về phân loại, lưu giữ, chuyển giao chất thải được công khai theo quy định pháp luật.
Cùng với giám sát cộng đồng, việc thống kê, cập nhật dữ liệu về lượng chất thải phát sinh, tỷ lệ phân loại, thu gom và xử lý được đặt ra như một nhiệm vụ thường xuyên. Đây là cơ sở quan trọng để các địa phương đánh giá chất lượng dịch vụ, xác định nhu cầu đầu tư và điều chỉnh phương án quản lý phù hợp với thực tiễn.
Một nội dung khác được chú trọng là huy động sự tham gia của cộng đồng dân cư, các tổ chức xã hội và những nguồn lực hợp pháp khác trong hoạt động giảm thiểu, tái sử dụng, tái chế chất thải. Qua đó, quản lý chất thải rắn sinh hoạt không chỉ dừng ở thu gom và xử lý mà từng bước hướng tới sử dụng hiệu quả tài nguyên, giảm lượng chất thải phải thải bỏ.
Quyết định số 164/2026/QĐ-UBND có hiệu lực từ ngày 1/1/2027. Trong quá trình thực hiện, các cơ quan, đơn vị và địa phương có trách nhiệm phản ánh những khó khăn, vướng mắc về Sở Nông nghiệp và Môi trường để được hướng dẫn hoặc tổng hợp, báo cáo UBND tỉnh xem xét điều chỉnh.
Với việc phân định rõ trách nhiệm giữa các sở, ngành và chính quyền cấp xã, quy định mới tạo cơ sở để Tây Ninh nâng cao hiệu quả quản lý chất thải rắn sinh hoạt, tăng cường kiểm soát ô nhiễm và phát huy vai trò của cộng đồng trong bảo vệ môi trường. Hiệu quả thực hiện sẽ phụ thuộc vào sự phối hợp đồng bộ giữa các cấp quản lý, đơn vị cung ứng dịch vụ và người dân, đặc biệt trong tổ chức phân loại rác tại nguồn và duy trì hệ thống thu gom, xử lý phù hợp với điều kiện từng địa phương.
TIN LIÊN QUAN
- Quốc hội thông qua Luật Bảo vệ môi trường sửa đổi: Hoàn thiện thể chế, tăng cường kiểm soát ô nhiễm
- Lâm Đồng lan tỏa phong trào toàn dân chung tay bảo vệ môi trường
- Giải pháp cấp bách tăng cường quản lý chất thải rắn sinh hoạt trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên
- Bảo vệ môi trường biển - Nền tảng để phát triển kinh tế biển bền vững
- Cà Mau: Triển khai thực hiện phân loại chất thải rắn sinh hoạt tại nguồn trên địa bàn tỉnh
- Hiệu quả thiết thực từ các mô hình bảo vệ môi trường của phụ nữ tỉnh Hưng Yên
- Thống nhất phương pháp đánh giá tỷ lệ cơ sở sản xuất, kinh doanh đạt quy chuẩn môi trường trên toàn quốc
- Quy định cách tính tỷ lệ xử lý và tái sử dụng nước thải tại các lưu vực sông
- Xây dựng nền tảng dữ liệu đồng bộ cho ngành Nông nghiệp và Môi trường
- Bộ Nông nghiệp và Môi trường đồng hành xây dựng Thủ đô xanh - sạch - đẹp - văn minh