Ô nhiễm nhựa là một trong những thách thức môi trường nghiêm trọng nhất trên toàn thế giới. Theo WWF, ước tính tại Colombia, 700.500 tấn bao bì nhựa được sản xuất hàng năm, trong đó chỉ có 30% được tái chế thành bao bì mới.

Số liệu thống kê có thể khác nhau, nhưng một nghiên cứu năm 2019 của Đại học Công nghệ Panama cho thấy vùng biển dọc theo bờ biển Caribe của Colombia chứa lượng vi nhựa cao gấp bốn lần so với các bãi biển dọc theo bờ biển Thái Bình Dương của quốc gia này.

Viện Nghiên cứu Biển và Duyên hải của chính phủ đã báo cáo về sự gia tăng vi nhựa dọc theo bờ biển của quốc gia này và vào năm 2019 đã phát hiện ra tới 8.000 mảnh vi nhựa trong một lít nước và 1.000 mảnh vi nhựa trong một mét vuông bãi biển trên bờ biển Caribe và Thái Bình Dương.

Tại quần đảo Tierra Bomba (Colombia), nắp chai nhựa, túi ni lông, giấy bọc, đồ chơi và các loại rác thải nhựa khác liên tục trôi dạt vào bờ. Rác thải nhựa đã trở thành một vấn đề lớn ở Tierra Bomba do sự thiếu hụt các dịch vụ thu gom rác.

Theo đó, một giải pháp tái chế rác thải nhựa đã được Amigos del Mar áp dụng, đó là thu gom và biến rác thành các tấm ván lướt sóng. Trong khuôn khổ hoạt động, tổ chức đã khởi động chương trình Olas Paz (có nghĩa là Dự án sóng sạch). Chương trình đã thu gom và tái chế hàng nghìn nắp chai nhựa thành ván lướt sóng.

Năm ngoái, tổ chức đã thu gom được hơn 7.000 nắp chai thông qua các chương trình vệ sinh bãi biển và khuyến khích cộng đồng địa phương tự thu gom nắp chai. Mỗi vây lướt sóng bao gồm khoảng 18 nắp chai, nghiền thành những mảnh nhỏ, sau đó nấu chảy và đúc thành hình dạng.

“Ý tưởng là những người dân Tierra Bomba, những người chưa bao giờ nhặt rác hoặc tái chế trước đây, sẽ bắt đầu đi theo con đường này. Thật khó để nói về giáo dục môi trường và cố gắng thay đổi suy nghĩ của họ về các vấn đề môi trường ở những cộng đồng có nhiều vấn đề khác”, ông Pedro Salazar, giám đốc và người sáng lập Amigos del Mar, cho biết

Tuy nhiên, sức hút của môn lướt sóng lại mang đến một tín hiệu tích cực. Theo đó, nếu muốn theo học các lớp học lướt sóng hàng tuần, trẻ em tại Tierra Bomba sẽ phải tham gia tất cả các lớp học ở trường - bao gồm cả việc tìm hiểu về môi trường. Sáng kiến này ​​được đưa ra để thúc đẩy giáo dục địa phương.

Juan José Silva, huấn luyện viên lướt sóng cho trẻ em và cũng là cựu học sinh của tổ chức, cho biết: “Lướt sóng giúp ích rất nhiều. Khi lướt sóng, mọi người có thể tìm thấy niềm vui và sự yên bình. Đây là một cách giúp mọi người tận hưởng cuộc sống”.

Tierra Bomba là nơi sinh sống của khoảng 9.000 người, nhưng nó nằm ở rìa nên ít được chính phủ quan tâm. Từ hòn đảo, khung cảnh gồ ghề của những khách sạn cao tầng và căn hộ sang trọng của Cartagena thống trị đường chân trời. Tuy nhiên, trên đảo, nhiều người không có nước máy và ít dịch vụ cơ bản, chẳng hạn như hệ thống thoát nước và cung cấp năng lượng.

Chính phủ Colombia từ lâu đã cam kết cung cấp dịch vụ thu gom rác cho quần đảo. Tuy nhiên, theo người dân địa phương, họ vẫn chưa nhận được sự hỗ trợ này. Thay vào đó, chỉ có một công ty tư nhân của Pháp đi thu gom rác bằng một chiếc xe tuk-tuk mui trần nhỏ. Nhưng hoạt động này được thực hiện không đều đặn.

Để lấp đầy khoảng trống của các dịch vụ công, Amigos del Mar cũng điều hành một chương trình hỗ trợ giáo dục địa phương, tổ chức các bài học ngoại khóa về môi trường, các vấn đề xã hội và tiếng Anh. Năm ngoái, chương trình đã giúp đỡ 271 trẻ em.

“Rác thải trên mặt đất có giá trị và động lực đó đã tạo ra sự thay đổi tích cực trong cộng đồng”, ông  Salazar chia sẻ.

Tuy nhiên, ông Salazar và cộng đồng địa phương Tierra Bomba chỉ có thể làm được một số việc nhất định. Amigos del Mar trước đây đã điều hành một ngân hàng nhựa, nơi cư dân có thể nộp nắp chai thu thập được để đổi lấy đồ gia dụng và các sản phẩm như máy xay sinh tố, quạt, máy nướng bánh mì, nồi và thậm chí cả gạo. Nhưng dự án đó đang bị trì hoãn và một bài toán mới về quản lý đã được đặt ra.

Trong đó, dự án Olas Paz bị đình trệ vì lượng rác thải nhựa thu gom quá lớn. Trụ sở chính của tổ chức tại Tierra Bomba chất đầy những chiếc nắp thu thập được. Các hồ bơi tràn ngập những chiếc nắp đủ màu sắc, những chiếc túi lớn chứa đầy nắp chai được chất đống trong một căn phòng phía sau và hàng trăm chiếc khác đã được sử dụng làm vật trang trí hoặc lối đi.

“Chúng tôi bắt đầu với khoảng 20 người, mang về cho chúng tôi khoảng 2 hoặc 3 kg nắp nhựa trong ba tháng đầu tiên. Đột nhiên, trong bảy tháng, chúng tôi có gần 18 tấn nắp nhựa và hơn 370 người tham gia vào dự án. Chúng tôi phải dừng lại và suy nghĩ lại về cách quản lý vì hoạt động sản xuất ván lướt sóng và các máy móc sản xuất”, ông Salazar nói.

(Nguồn Guardian)